مجله خبری تشریفات

کاتب چلبی و تاورنيه از سیاحان بنام، بين سال های ۱۰۴۶-۱۰۴۵ هجری قمری از تبريز و اين سازه بازدید کرده و توصیفاتی را از آن نگاشته اند. چلبی درباره مسجد چنین نوشته میباشد: درگاه مسجد جهانشاه رفیعتر از طاق كسری میباشد. بنایی عالی میباشد كه تشریفات ترحیم مشهد با كاشی های خوشگل آراسته گردیده، گنبدهای بلندی داراست... جامع دل انگیزی می باشد كه هر كس درون گردد دلش اذن خارج شدن را نمی دهد. لیكن شیعه ها چیره‍ا از رفتن بدان مسجد هجران می كنند. این سازه با كاشی های خوشگل آراسته گردیده، گنبدهای بلندی دارااست و همگی در و دیوار آن با كاشی های رنگارنگ زینت یافته میباشد. تاورنیه نیز ضمن سردر و کاشی کاری ها، از دو مناره بسيار بلند صحبت به در بین آورده که در ز‌لزله از بین رفته اند. اشغال مسجد کبود از سایر اتفاق ها مهمی که سبب ساز آسیب به مسجد شد، اشغال سازه در سال 1393 بود. در آذرماه همین سال، 50 نفر به عذروبهانه برپایی نماز جماعت به سمت این مسجد رفتند و آن را اشغال کردند. این جمعیت معترض، نماز جماعت را دراین مکان برپا ساختند و آنگاه روی کف کاشی کاری گردیده مسجد را با فرش پوشاندند. با این تسخیر، تجدید بنا کاشی کاری ها نا تمام ماند و لوله کشی نامناسب گاز شهری نیز موجب تخریب بخشی از دیوارهای تاریخی شد. اما خوشبختانه امروزه، این سازه توسط سازمان های مسئول اداره میگردد و نوسازی آن همچنان ادامه دارااست. درصورتی که به بازدید موزه آذربایجان در حوالی مسجد بروید در اطراف آن قسمت های در حالا مرمت را خواهید روءیت کرد.مسجد کبود بنایی چندمنظوره به حساب آورده می شود که با طریق معماری آذری ایجاد شده است؛ سبکی در معماری اهل ایرانِ بعداز اسلام که منسوب به آذربایجان می باشد و کاشی کاری، گره سازی درهم (1)، گچبری و مقرنس کاری از خصوصیت های آن به شمار می‌روند. این سازه تحت عنوان مسجد-بقاع یا این که مسجد-مقبره کاربرد دارااست چرا که هم مسجد هست و هم در نصیب جنوبی آن حرم هایی وجود دارا هستند. از سوی دیگر باید به اسم دیگر این سازه نیز دقت داشت؛ اسم مظفریه که مونث میباشد برای مساجد به فعالیت نمی رفته هست و این نامگذاری قادر است حکایت از چندکاربردی بودن این سازه داشته باشد. این مسجد برخلاف بقیه مساجد به طور همزمان خودش، فاقد میانسرا بوده و برای سازش با آب و هوای تبریز به طور برونگرا و مجموع مسقف ساخته ‌شده است. این سازش سبب ساز گردیده تا همه فضاها جمعاًَ فصول سال قابل استفاده باشند. نزدیک به 30 سال ارتفاع کشیده تا این مسجد سازه خواهد شد و مهندسان و معماران برای تشکیل داد آن همیاری کرده اند. محاسبات ظریف، عظمت گنبد، طرح شبستان و ... آرم از این دارند که سازندگان به علم ها متفاوت مثلا هندسه و ریاضی به خیر احاطه داشته اند. سردر، مناره، گنبد، شبستان و آرامگاه خانوادگی در نصیب جنوبی مسجد، قسمت های مهم این شرکت را تشکیل می دهند که در تاثیر تخریب ها، تغییراتی نیز داشته اند. بنای این مسجد از خشت میباشد و در تشکیل داد بعضا بخش ها از سنگ های کمیابی استفاده کرده اند. بد وجود ندارد بدانید در مرمت مسجد کوشش گردیده تا از خشت و کاشی و سنگ های مرمرِ ما‌نده، در جاهای اصلی خویش مصرف شود.

کاتب چلبی و تاورنيه از سیاحان بنام، بين سال های ۱۰۴۶-۱۰۴۵ هجری قمری از تبريز و اين سازه بازدید کرده و توصیفاتی را از آن نگاشته اند. چلبی درباره مسجد چنین نوشته میباشد: درگاه مسجد جهانشاه رفیعتر از طاق كسری میباشد. بنایی عالی میباشد كه تشریفات ترحیم مشهد با كاشی های خوشگل آراسته گردیده، گنبدهای بلندی داراست... جامع دل انگیزی می باشد كه هر كس درون گردد دلش اذن خارج شدن را نمی دهد. لیكن شیعه ها چیره‍ا از رفتن بدان مسجد هجران می كنند. این سازه با كاشی های خوشگل آراسته گردیده، گنبدهای بلندی دارااست و همگی در و دیوار آن با كاشی های رنگارنگ زینت یافته میباشد. تاورنیه نیز ضمن سردر و کاشی کاری ها، از دو مناره بسيار بلند صحبت به در بین آورده که در ز‌لزله از بین رفته اند. اشغال مسجد کبود از سایر اتفاق ها مهمی که سبب ساز آسیب به مسجد شد، اشغال سازه در سال 1393 بود. در آذرماه همین سال، 50 نفر به عذروبهانه برپایی نماز جماعت به سمت این مسجد رفتند و آن را اشغال کردند. این جمعیت معترض، نماز جماعت را دراین مکان برپا ساختند و آنگاه روی کف کاشی کاری گردیده مسجد را با فرش پوشاندند. با این تسخیر، تجدید بنا کاشی کاری ها نا تمام ماند و لوله کشی نامناسب گاز شهری نیز موجب تخریب بخشی از دیوارهای تاریخی شد. اما خوشبختانه امروزه، این سازه توسط سازمان های مسئول اداره میگردد و نوسازی آن همچنان ادامه دارااست. درصورتی که به بازدید موزه آذربایجان در حوالی مسجد بروید در اطراف آن قسمت های در حالا مرمت را خواهید روءیت کرد.مسجد کبود بنایی چندمنظوره به حساب آورده می شود که با طریق معماری آذری ایجاد شده است؛ سبکی در معماری اهل ایرانِ بعداز اسلام که منسوب به آذربایجان می باشد و کاشی کاری، گره سازی درهم (1)، گچبری و مقرنس کاری از خصوصیت های آن به شمار می‌روند. این سازه تحت عنوان مسجد-بقاع یا این که مسجد-مقبره کاربرد دارااست چرا که هم مسجد هست و هم در نصیب جنوبی آن حرم هایی وجود دارا هستند. از سوی دیگر باید به اسم دیگر این سازه نیز دقت داشت؛ اسم مظفریه که مونث میباشد برای مساجد به فعالیت نمی رفته هست و این نامگذاری قادر است حکایت از چندکاربردی بودن این سازه داشته باشد. این مسجد برخلاف بقیه مساجد به طور همزمان خودش، فاقد میانسرا بوده و برای سازش با آب و هوای تبریز به طور برونگرا و مجموع مسقف ساخته ‌شده است. این سازش سبب ساز گردیده تا همه فضاها جمعاًَ فصول سال قابل استفاده باشند. نزدیک به 30 سال ارتفاع کشیده تا این مسجد سازه خواهد شد و مهندسان و معماران برای تشکیل داد آن همیاری کرده اند. محاسبات ظریف، عظمت گنبد، طرح شبستان و ... آرم از این دارند که سازندگان به علم ها متفاوت مثلا هندسه و ریاضی به خیر احاطه داشته اند. سردر، مناره، گنبد، شبستان و آرامگاه خانوادگی در نصیب جنوبی مسجد، قسمت های مهم این شرکت را تشکیل می دهند که در تاثیر تخریب ها، تغییراتی نیز داشته اند. بنای این مسجد از خشت میباشد و در تشکیل داد بعضا بخش ها از سنگ های کمیابی استفاده کرده اند. بد وجود ندارد بدانید در مرمت مسجد کوشش گردیده تا از خشت و کاشی و سنگ های مرمرِ ما‌نده، در جاهای اصلی خویش مصرف شود.